Uitstel beperken compensatieregeling transitievergoeding LAO

Werkgevers kunnen nu nog compensatie krijgen van de overheid voor de transitievergoeding die zij moeten betalen wanneer zij een werknemer na twee jaar ziekte ontslaan wegens langdurige ziekte. Deze regeling gaat echter wijzigen. Hieronder wordt toegelicht hoe de compensatieregeling op dit moment werkt, wat er gaat wijzigen en welke gevolgen dit heeft.

Compensatieregeling transitievergoeding
Op dit moment kunnen werkgevers bij het UWV compensatie aanvragen voor de transitievergoeding die zij hebben betaald aan een werknemer die na twee jaar ziekte wegens langdurige arbeidsongeschiktheid is ontslagen. Deze compensatieregeling is bedoeld om een einde te maken aan slapende dienstverbanden. Dat zijn dienstverbanden waarin na twee jaar ziekte feitelijk geen uitvoering meer wordt gegeven aan de arbeidsovereenkomst, doordat geen arbeid meer wordt verricht door de zieke werknemer en er ook geen loondoorbetalingsverplichting meer bestaat voor de werkgever.

Voor de invoering van de compensatieregeling lieten werkgevers regelmatig bewust de arbeidsovereenkomst met een langdurig zieke werknemer voortbestaan om te voorkomen dat zij een transitievergoeding moeten betalen zodra de arbeidsovereenkomst wordt beëindigd. In het Xella-arrest heeft de Hoge Raad geoordeeld dat een werkgever in beginsel gehouden is in te stemmen met een voorstel van de werknemer tot beëindiging van een slapend dienstverband, onder toekenning van de wettelijke transitievergoeding.

Wetsvoorstel beperken compensatieregeling transitievergoeding LAO tot kleine werkgevers ingediend
Met het wetsvoorstel beperken compensatieregeling transitievergoeding LAO tot kleine werkgevers beoogt het kabinet de compensatieregeling bij ontslag wegens langdurige ziekte voor (middel)grote werkgevers af te schaffen. Als het wetsvoorstel wordt aangenomen, dan zal deze compensatieregeling alleen nog gelden voor kleine werkgevers die aan bepaalde voorwaarden voldoen. Het beperken van deze compensatieregeling tot kleine werkgevers is onderdeel van het regeerakkoord bij de start van het kabinet-Schoof I. Met de beperking bespaart de overheid structureel 380 miljoen euro per jaar.

Hoewel met dit wetsvoorstel aanvankelijk werd beoogd de compensatieregeling te beperken tot kleine werkgevers en het voorstel per 1 juli 2026 in werking te laten treden, is inmiddels bekend geworden dat deze datum is uitgesteld tot 1 januari 2027. Dit uitstel hangt samen met de demissionaire status van het vorige kabinet en het voornemen van het huidige kabinet om de compensatieregeling volledig af te schaffen, dus ook voor kleine werkgevers. Momenteel ligt het wetsvoorstel bij de Tweede Kamer, waarna het nog door de Eerste Kamer moet worden behandeld.

Gevolgen
De nieuwe voorziene inwerkingtredingsdatum van het wetsvoorstel is 1 januari 2027. Tot die tijd kunnen werkgevers nog compensatie aanvragen bij het UWV voor de transitievergoeding die zij moeten betalen als zij een werknemer na twee jaar ziekte ontslaan wegens langdurige ziekte.

Als de compensatieregeling volgend jaar wordt beperkt of afgeschaft, dan rijst de vraag of werkgevers nog steeds verplicht zijn om mee te werken aan de beëindiging van een slapend dienstverband. De Hoge Raad heeft deze verplichting immers expliciet verbonden aan het bestaan van de mogelijkheid om compensatie te ontvangen voor de transitievergoeding die de werkgever moet betalen wanneer het dienstverband van een langdurige zieke werknemer wordt beëindigd.  

Er zijn meerdere kritische adviezen uitgebracht over het wetsvoorstel. Zo heeft de Raad van State eind 2025 reeds geadviseerd aan de regering om meer fundamenteel te overwegen de verplichte transitievergoeding bij ontslag wegens langdurige arbeidsongeschiktheid te schrappen en zo de compensatieregeling in haar geheel overbodig te maken, omdat de afschaffing van de compensatieregeling kan leiden tot meer discussie omtrent (de beëindiging van) slapende dienstverbanden.

Kort en goed, als het wetsvoorstel in werking treedt, dan heeft dit grote gevolgen voor (middelgrote en grote) werkgevers. Werkgevers doen er verstandig aan op de hoogte te blijven van de ontwikkelingen rondom het wetsvoorstel en de (juridische) consequenties hiervan. 

Voor meer informatie 
Heeft u vragen over dit onderwerp of wilt u juridisch advies over een specifieke situatie? Neem dan gerust contact met ons op.

Mickey Mets
mets@vanzeijlbijlaartsen.nl
T: 0341-420606